“ဦးထြန္းလြင္ သတိေပးေနပါၿပီ.. ကမၻာႀကီးေပၚတြင္ (၁)စကၠန္႕လွ်င္ မိုးႀကိဳး အႀကိမ္(၁၀၀)ခန္႔ ပစ္ခတ္”

လက္ရွိကာလဟာ မိုးတိမ္ေတာင္မ်ား အျဖစ္ မ်ားေလ့ ရွိ တဲ့ျမန္မာႏိုင္ငံအရပ္ရပ္သို႕ မုတ္သံုေလ၀င္ေရာက္ေနစဥ္ ကာလျဖစ္ပါတယ္။

ကမၻာႀကီးေပၚတ ြင္ (၁)စကၠန္႕လွ်င္ မိုးႀကိဳး အႀကိမ္(၁၀၀)ခန္႕ ပစ္ခတ္ဟု

မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္း အႏၱရာယ္ ေမာင္ထ ြန္းလ ြင္(မိုးေလ၀သ)

မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္းဆိုသည္မွာ လၽပ္စစ္ဓါတ္သယ္ေဆာင္ထားေသာ မိုးတိမ္ေတာင္တိမ္တိုက္ တစ္ခုေႀကာင္ ့ လ်ပ္စစ္စီးေႀကာင္း စီးကူးရာမွ လ်ပ္စစ္စီးေႀကာင္းျဖစ္ေပၚ ေစ ေသာျဖစ္ရ ပ္ကိုေခၚျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္း (၃)မ်ိဳးရွိ၍ (၁) တိမ္တိုက္တစ္ခုတည္းအတ ြင္း တိမ္၏ထိပ္ႏွင့္ ေအာက္ေျခအႀကား လ်ပ္စစ္စီးကူးျခင္း (၂) တိမ္တိုက္တစ္ခုႏွင့္ ေနာက္တိမ္တိုက္တစ္ခုတို႕အႀကားလ်ပ္စစ္စီးကူးျခင္း နဲ႕ (၃) တိမ္တိုက္တစ္ခုနဲ႕ေ ျမျပင္တို႕အႀကား လ်ပ္စစ္စီးကူးျခင္း တို႕ျဖစ္ႀကပါတယ္။

မ်ားေသာအားျဖင့္ တိမ္တိုက္နဲ ႕ေ ျမျပင္ ေပၚရွိ အရာဝတၳဳတစ္ခုခုတို႕အႀကားလ်ပ္စစ္စီးကူးျခင္းကို မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္း လို႕ေခၚပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ၁၉၇၈ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းမွ စတင္ကာ မုတ္သံုေလအ၀င္ေနာက္က်ျပီး၊ ထြ ြက္ေစာလာခဲ့တဲ့အ တ ြက္ မိုးရာသီကာလတိုေတာင္းလာျပီး၊ မိုးႀကိဳ နဲ႕ မိုး လ ြန္ကာလမ်ား ရွည္လ်ားလာခဲ့ပါတယ္။

မိုးႀကိဳ နဲ႕မိုးလ ြန္ ကာလမ်ားမွာ မိုးတိမ္ေတာင္ေတြျဖစ္ ေ လ့ ရွိတဲ့အတြက္ မိုးတိမ္ေတာင္ျဖစ္ေပၚမႈအႀကိမ္ အ ေရအတ ြက္ေတ ြ တိုးလာျပီး မိုးႀကိဳးပစ္မႈ၊ ေလျပင္းတိုက္ခတ္မႈ၊ မိုးသီးေႀက ြက်မႈ၊ မိုးသည္းထန္မႈေတ ြ တိုးလာေစခဲ့ပါတယ္။

အထူးသျဖင့္ မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္းဟာ အႏၱရာယ္အႀကီးဆံုးျဖစ္လာျပီး ႏွစ္စဥ္ အ ေသ အ ေ ပ်ာက္အ မ်ားဆံုးျဖစ္ ေနပါတယ္။ လက္ရွိကာလ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္း တ ြင္ မိုးႀကိဳးပစ္ခံရ၍ေသဆံု း ရသူ အ ေရအ တ ြက္မွာ အခ်ိဳ႕ႏွစ္မ်ားတ ြင္ တစ္ရာေက်ာ္အထိရွိ လာပါတယ္။

အမ်ားအားျဖင့္ အကာအက ြ ယ္ မဲ့တဲ့ လယ္သူမမ်ားနဲ႕လယ္သမားမ်ားဟာ အေသအေပ်ာက္အမ်ားဆံု းျဖစ္ႀကပါတယ္။

မိုးတိမ္ေတာင္တစ္ခုရဲ႕အက ြာ အ ေ၀းကိုခန္႕မွန္းနည္း။

မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္းအႏၱရာယ္ဟာ မိမိနဲ႕ မိုးတိမ္ေတာင္တို႕ရဲ႕အက ြာ အ ေ၀း အ ေပၚမွာ မူတည္ေလ့ရွိပါတယ္။ ပိုနီးေလ အႏၱရာယ္ပိုႀကီးေလျဖစ္ပါတယ္။ ထို႕ေႀကာင့္ မိုးတိမ္ေတာင္တစ္ခုနဲ႕ႀကံဳႀကိဳက္ပါက မိမိ နဲ႕ မိုးတိမ္ေတာင္အ က ြာ အ ေ၀းကို ခန္႕မွန္းသိရွိဖို႕လိုအပ္ပါတယ္။

အလ ြယ္ကူဆံုးနည္ းလမ္း က ေတာ့ လ်ပ္စီးလက္သည္ကို စတင္ျမင္ ရ ေသာ အခ်ိန္ကိုစမွတ္ပါ။ ထို႕ ေနာက္ ေနာက္မွ ကပ္လ်က္လိုက္လာေသာ မိုးျခိမ္းသံႀကားရခ်ိန္ကို မွတ္သားပါ။ အဆိုပါအခ်ိန္ႏွစ္ခုရဲ႕ ျခားနားခ်က္ကို စကၠန္႕ျဖင့္ရွာပါ။ ရရွိေသာအခ်ိန္ ကြ ြာျခားခ်က္(စကၠန္႕)ကို ၅ ျဖင့္စားပါ။ ရရွိေသာ ရလဒ္ဟာ မိမိ နဲ႕ မိုးတိမ္ေတာင္တို႕ရဲ႕အ က ြာ အ ေ၀း(မိုင္)ျဖစ္ပါတယ္။

ဥပမာ။ လ်ပ္စီးလက္ျပီးေနာက္ မိုးျခိမ္းသံကို (၁၀)စကၠန္႕အႀကာတ ြင္ႀကားရပါက မိမိနဲ႕မိုးတိမ္ေတာင္အက ြာ အ ေ၀းမွာ ၁၀/၅ = ၂ မိုင္ ျဖစ္ပါတယ္။

မိုးႀကိဳးပစ္ခံရျခင္းအႏၱရာယ္မွ ကာက ြယ္ရန္။

သင္ဟာ အျပင္တြင္ေရာက္ရွိေနပါက ေကာင္းကင္ကိုအျမဲမျပတ္ေလ့လာအကဲခတ္ေနပါ။ မဲေမွာင္လာမယ့္ေကာင္း ကင္။ လ်ပ္စီးလက္ျခင္း(သို႕) ေလတိုက္ခတ္မႈျပင္းလာျခင္း စတာေတြကို အကဲခတ္ေစာင့္ႀကည္႕ေနပါ။ မ်ားေသာအားျဖင့္ မိုးမရ ြာမီ လ်ပ္စီးလက္တတ္တဲ့အတ ြက္ မိုးရြာေအာင္အထိ ေစာင့္ မ ေနပါနဲ႕။

မိုးျခိမ္းသံႀကားရျပီဆိုပါက လံုျခံဳရာေနရာတစ္ခုကို ခ်က္ခ်င္းရွာေဖြခိုလံႈပါ။ အ ေကာင္းဆံုးခိုလံႈ ရာေနရာမ်ားမွာ ခိုင္ခံ့ေသာအေဆာက္အဦ၊ သို႕မဟုတ္ ေမာ္ေတာ္ယာ ဥ္တစ္စီးအ တ ြင္း ခိုလံႈျခင္းျဖစ္ပါတ ယ္။ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္တ ံခါ း ကိုေသ ေသခ်ာခ်ာ ပိတ္ထားရန္ မ ေမ့ပါနဲ႕။

ေသးငယ္ေသာအေဆာက္အဦးမ်ားျဖစ္သည္႕ က ြ်ဲ၊ ႏ ြားတင္းကုတ္၊ ဂို ေဒါင္အငယ္စား၊ ေပ်ာ္ပ ြဲစားထြက္ရာေနရာ၊ ေဘ့စ္ေဘာ က ြင္း၊ အျပင္တြင္ခ်ထားေသာခံုရွည္ စသည္တို႕ကို ေရွာင္ရွားပါ။ ပတ္၀န္းက်င္တ ြင္ ခိုလံႈစရာမရွိပါက သစ္ပင္မ်ားမွ ေ၀းရာ တ ြင္ေနပါ။

ဟင္းလင္းျပင္ တ ြင္ သစ္ပင္၏အျမင့္ထက္ႏွစ္ဆခန္႕ ေ၀း ေသာေနရာတ ြင္ ေျခကိုစု၍ ထိုင္ခ်ပါ။ လက္မ်ားျဖင့္ နားႏွစ္ဖက္ကိုပိတ္ထားျခင္းျဖင့္ မိုးျခိမ္းသံအႏၱရာယ္ကို ေလ်ာ့ပါးေစႏိုင္ပါတယ္။

အကယ္၍ သင္ဟာ လူအုပ္စုလိုက္ျဖစ္ေနပါက တစ္ဦးနဲ႕တစ္ဦး အနည္းဆံုး (၁၅)ေပအက ြာ တ ြင္ ခ ြာေနပါ။ ေရ မွ ေ၀းရာေရွာင္ေနပါ။ အ ေႀကာင္းက ေတာ့ ေရဟာ လ်ပ္စစ္ လ ြယ္ကူစ ြာ စီးကူးႏိုင္ေသာ လ်ပ္ကူးပစၥည္းျဖစ္ပါတယ္ ။ ေရကူးျခင္း၊ ေရထဲျဖတ္ေလွ်ာက္ျခ င္း၊ ေရကူး၀တ္စံုျဖင့္ေရငုပ္ျခင္း၊ ေရလႊာေလွ်ာစီးျခင္း စတာေတ ြဟာ အႏၱရာယ္ မကင္းတတ္ႀကပါ။ ေရအိုင္ငယ္မ်ား၊ ဗြက္အိုင္မ်ားထဲ တ ြင္ ရပ္ မ ေနမိပါေစႏွင့္။

သတၳဳပစၥည္းမ်ားပါတတ္ေသာ အ၀တ္လွမ္းႀကိဳးမ်ား၊ ျခံစည္းရိုးမ်ား မွ ေ၀းေ၀း တ ြင္ေန ပါ။ ေနာက္ေက်ာပိုးအိတ္မ်ား ကိုလည္း ခ်ထားပါ။ ျပင္ပ တ ြင္ ကိစၥတစ္ရပ္ရပ္ေဆာင္ ရ ြက္ ေနပါက ေနာက္ဆံုးႀကားလိုက္ ရ ေသာ မိုးျခိမ္းသံ ႏွင့္ ျမင္လိုက္ ရ ေသာ လ်ပ္စီးလ က္ျခင္းတို႕မွအနည္းဆံုး မိနစ္(၃၀)ခန္႕ႀကာေအာင္ ေစာင့္ဆိုင္းျပီးမွ ဆက္လက္ေဆာင္ ရြက္ပါ။

သင္ဟာအိမ္အတ ြင္းတ ြင္ေရာက္ရွိေနပါက ေရကိုေရွာင္ပါ။ ေရဟာ လ်ပ္စစ္အလ ြယ္တကူ ကူးႏိုင္ေသာ လ်ပ္ကူးပစၥည္းျဖစ္တဲ့အတြက္ ေရမခ်ိဳးပါနဲ႕။ လက္ေဆးျခင္း၊ အိုး ခ ြက္ပန္းကန္မ်ားေဆးျခင္း၊ အ၀တ္ေလွ်ာ္ ဖြပ္ျခင္း စတာေတြကိုေရွာင္ရွားပါ။

လိုင္းႀကိဳးဖံုးမ်ားကို မသံုးပါနဲ႕ ။ ျပင္ပတြင္ရွိ တယ္လီဖုန္း လိုင္းႀကိဳးအတ ြင္းသို႕ လ်ပ္စစ္စီး၀င္လာတတ္ပါတယ္။ မိုးတိမ္ေတာင္နီးကပ္ေနစဥ္ က ြန္ပ်ဴတာ၊ လ်ပ္စစ္အသံုး အ ေဆာင္မ် ားကို အသံုးမျပဳပဲေနပါ။ တံခါးမ၊ ျပဴတင္းေပါက္၊ ေပၚတီကို မ်ားအနီးတ ြင္ မ ေနပါနဲ႕။

မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္းကို ကာက ြယ္ျခင္း -မိုးႀကိဳးလႊဲ မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္းသည္ အ ေဆာက္အဦမ်ား၊ လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ား အ ေပၚတ ြင္ ကမၻာအႏွံ႕ ထိခိုက္မႈမ်ားျပားေစေသာ ျဖစ္စဥ္ျဖစ္ပါတယ္ ။ မိုးႀကိဳးပစ္ခတ္မႈတ ြင္ တိုက္ရိုက္ထ္ခိုက္မႈ (Direct Impact) ႏွင့္ တစ္ဆင့္ခံထိခိုက္မႈ(Secondary impacts) ဟူ၍ ခ ြဲ ျခားႏိုင္ျပီး၊ အ ေဆာက္အဦတစ္ခု (သို႕မဟုတ္)လုပ္ငန္းတစ္ရပ္ကို လံုး၀ပ်က္စီး(သို ႕)ရပ္တံ့ သ ြားေအာင္အ ထိ ျပဳလုပ္ႏိုင္ စ ြမ္းရွိႀကပါတယ္။

တစ္ခါတစ္ရံ တြင္လည္း အ ေျမာက္အမ်ား သိုေလွာင္ထားေသာ ေပါက္က ြဲ ေစတတ္တဲ့ပစၥည္းဂိုေဒါင္ကိုမိုးႀကိဳးပစ္ခံရပါက မီးေလာင္ ကၽြမ္းမႈကိုျဖစ္ေစတတ္ပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ရံ တ ြင္လည္း အ ေ၀းတ ြင္တပ္ဆင္ထားတဲ့ လ်ပ္စစ္ဓါတ္အားေပးစက္ရံုမ်ား ၊ တာ၀ါတိုင္မ်ား၊ ထရန္ စ ေဖာ္မာမ်ား မိုးႀကိဳးပစ္ခံရပါက မ်ား စ ြာေသာလုပ္ငန္းမ်ား ရပ္တန္႕သ ြားေစႏိုင္တယ္္။

မိုးႀကိဳးလႊဲအမ်ားစုဟာ ေျမျပင္ေပၚရွိ အ ေဆာက္အဦကိုအကာအက ြယ္ ေပးရန္ အတ ြက္ ျပဳလုပ္ထားေလ႕ ရွိ ႀကပါတယ္။ တစ္ေခတ္တစ္ခါက မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္းျဖစ္စဥ္မ်ားကို ေလ်ာ့က် ေအာင္ျပဳလုပ္ခဲ့ဘူး ႀက ေသာ္လည္းေအာင္ျမင္မႈမရခဲ့ႀကပါ။

မိုးႀကိဳးလႊဲတစ္ခုကို lightning-rod, lightning arrestor, Surge protector ဟု အမည္ အမ်ိဳးမ်ိဳးျဖင့္ေခၚေ၀ၚႀကပါတယ္။ မိုးႀကိဳးလႊဲအမ်ားစုရဲ႕ သ ေဘာတရားမွာ လ်ပ္စစ္လႊဲေျပာင္းေပးေသာစံနစ္ျဖစ္ျပီး၊မိုးႀကိဳးပစ္ခံရမႈေႀကာင့္ရရွိလာႏိုင္ေသာ ထိခိုက္မႈ ကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏုိင္ႀကပါတယ္။ လ်ပ္စီးေႀကာင္းရဲ႕ လမ္းေႀကာင္းကိုလည္း ထိန္းခ်ဳပ္ေပးႏိုင္ႀကပါတယ္။

မိုးႀကိဳးလႊဲတစ္ခုတည္ေဆာက္ပံုမွာ သတၳဳအစ သို႕မဟုတ္ သတၳဳေခ်ာင္းတစ္ခုကို လ်ပ္ကူးပစၥည္း မ်ားခံကာ ေျမျပင္နဲ႕ ဆက္သြယ္ေပးထားျခင္းျဖစ္ျပီး၊ အ ေဆာက္အဦကိုမိုးႀကိဳးပစ္ခံ ရပါက လ်ပ္စစ္စီးေႀကာင္းကို အ ေဆာက္အ ဦကို မထိခိုက္ေစပဲ ေျမျပင္သို႕ လမ္းလႊဲ ေပးလိုက္ေ သာ စံနစ္ျဖစ္ပါတယ္။

ႀကီးမားရွည္လ်ားေသာ အ ေဆာက္အဦမ်ားျဖစ္ပါက မိုးႀကိဳးလႊဲတစ္ခုတည္းတပ္ဆင္ရံုျဖင့္ အ ေဆာက္အဦတစ္ခုလံုး မကာ က ြယ္ႏိုင္ေတာ့ပါက၊ မိုးႀကိဳးလႊဲ အ ေရအတ ြက္ကို တိုးျမွင့္တပ္ဆင္ျခင္းျဖင့္ အကာအကြယ္ျပဳဧရိယာကို အ ေဆာက္အဦတစ္ခုလံုး ဖံုးမိေစရန္လုပ္ ေဆာင္ေပးဖို ႕ လိုအပ္ပါတယ္။

မိုးႀကိဳးအႏၱရာယ္ကို မိုးတိမ္ေတာင္မ်ား အျဖစ္မ်ားေလ့ရွိတဲ့ မိုးႀကိဳကာလ(ဧျပီလ နဲ႕ ေမလ ) အတ ြင္းနဲ႕ မိုးေႏွာင္း၊ မိုးလြန္ကာလ(စက္တင္ဘာလ မွ ႏို၀င္ဘာလ)အတ ြင္း ေန႕စဥ္ မ ြန္းလ ြဲ၊ ည ေန ပိုင္းအခ်ိန္အခါမ်ား တြင္ အထူးဂရုစိုက္ ကာကြယ္ႀကဖို႕ လိုအပ္ပါလိမ့္မယ္။ အထူးသျဖင့္ မုတ္သံုေလ ၀င္ေရာက္စဥ္နဲ႕ ဆုတ္ ခ ြာစဥ္ကာလ ေတ ြ မွာ ပိုအျဖစ္မ်ားတတ္ပါတယ္

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*